Dlaczego warto inwestować w impact?

Źródło: Ekosystem Zmiany, Raport Startupy Pozytywnego Wpływu 2024

Żyjemy w epoce multikryzysu – zdrowotnego, klimatycznego, a nawet konfliktów zbrojnych. W takim kontekście nie tylko poszukujemy innowacyjnych rozwiązań, ale także szukamy bezpiecznych przystani dla naszych inwestycji. Impact najprawdopodobniej nie jest bezpieczną przystanią, choć kierunek rozwoju regulacji UE może zmieniać perspektywy i wierzę, że to będzie motor napędowy rozwoju naszego rynku. Staram się szukać w super ryzykownych startupach tych, które mają największe szanse na utrzymanie produktu na rynku.

Impact zaczyna się od naszej relacji z samym sobą

Dla mnie osobiście ten aspekt był początkiem drogi do inwestowania. Podczas pracy wielokrotnie musiałem stawić czoła wyzwaniom generującym wysoki poziom stresu. W rezultacie nauczyłem się, że dbanie o siebie jest kluczowe. Psychoterapia, joga czy medytacja mogą być zbawienne dla każdego, ale odnalezienie w nich właściwych odpowiedzi wymaga czasu i wysiłku. Teraz staram się wspierać biznesowe pomysły, które pomagają rozwijać ludzi.

W obecnej sytuacji odpowiedzialność oznacza także wspieranie firm w Polsce w budowie odpornego na szoki ekosystemu gospodarczego. Taki system opiera się na zdrowym modelu biznesowym, uwzględniającym realne przychody, rozsądne koszty oraz skuteczne rozwiązanie rzeczywistych problemów. Impact, moim zdaniem, mieści się w tym obszarze. Oczywiście w impakcie musimy też rozróżniać projekty typu 'nice to have’ od 'must have’.

Impact to także silne przywództwo, gotowe na zmiany i adaptację do zmieniającego się otoczenia. Znajdowanie silnych founderów jest zawsze najważniejsze. Na szczęście w przestrzeni, o której mówimy, jest wiele osób silnie zmotywowanych do działania, które łączą cechy aktywisty i umiejętności biznesowe.

Gdzie szukać startupów impaktowych?

Szukając startupów impaktowych, warto przyjąć optykę znaną z komunikacji i marketingu i spojrzeć na świat przez pryzmat konkretnych person i tego, co ma wpływ na ich codzienną rzeczywistość. Poszukiwanie rozwiązań realnych problemów zawsze daje dobre efekty. Obszary, na które warto zwrócić uwagę, to dieta, środowisko, aktywność fizyczna, zdrowie psychiczne i technologia.

Dieta – co jemy, jak jemy i czy to pozytywnie wpływa na nasze zdrowie?

Świadomość ludzi na temat zdrowego żywienia i jego wpływu na zdrowie jest kluczowym elementem w budowaniu zdrowego społeczeństwa. Coraz więcej osób zdaje sobie sprawę, że to, co jemy, ma bezpośredni wpływ na nasze zdrowie fizyczne i psychiczne. Jednak pomimo rosnącej wiedzy, wiele wyzwań i barier wciąż istnieje. W trendzie jest teraz wspieranie startupów z rynku alternatyw białkowych, gdzie osobiście inwestuję w firmy produkujące roślinne zamienniki mięsa i mleka, które są bardziej zrównoważone i mniej szkodliwe dla środowiska. To produkty odpowiednie dla wegetarian i wegan, a także dla osób cierpiących na nietolerancje pokarmowe.

Innym aspektem są technologie rolnicze, gdzie startupy zajmują się nowoczesnymi metodami upraw, takimi jak hydroponika, aeroponika czy farmy wertykalne, zwiększają efektywność i zmniejszają zużycie zasobów. Możemy także obserwować silny trend poszukiwania rozwiązań, które zmieniają zasady gry w nawożeniu upraw oraz oszczędzają wodę. Przeżyliśmy już wielki boom na zamienniki mięsa, a potem ich ogromny upadek. Myślę, że przed nami kolejna fala nowych inicjatyw w tym obszarze, które tym razem będą miały dużo lepsze modele biznesowe.

Środowisko – w jakim środowisku żyjemy, czy zdrowo oddychamy?

Zagadnienie bardzo szerokie, o którym można mówić w nieskończoność. Obejmuje wiele obszarów, ale przyjrzeć się można kilku z nich. Jakość powietrza, którym oddychamy, ma bezpośredni wpływ na nasze zdrowie i jakość życia. W obliczu rosnącego zanieczyszczenia powietrza, zwłaszcza w dużych miastach, technologie jego oczyszczania stają się niezbędne. Firmy rozwijające takie technologie skupiają się na dwóch głównych obszarach: oczyszczanie powietrza w miastach i oczyszczanie powietrza wewnątrz budynków. Jakość powietrza jest także bardzo ważna podczas transportu i przechowywania żywności.

Pandemia spowodowała ogromny wzrost środków na badania nad oczyszczaniem powietrza. Obecnie temat nie jest już tak modny jak był kilka lat temu, ale widzimy ciągle ciekawe projekty, które wdrażają kolejne innowacje w tym obszarze. Trend powiększania miast na pewno będzie postępował i skupianie się większych populacji w dużych metropoliach na pewno wzmocni takie projekty.

Drugim obszarem, który jest eksplorowany od dłuższego czasu, ale nie znalazł jeszcze odpowiednich odpowiedzi, są zamienniki plastiku. Ciągle szukamy możliwości stworzenia materiału, który będzie odpowiedni do przechowywania np. żywności, tani oraz możliwy do ponownego użytku. Materiał jest tylko częścią ekosystemu, który musi być dużo szerszy i zawierać także składowanie oraz odpowiednie przetwarzanie do ponownego użytku.

Aktywność fizyczna

W niektórych krajach lekarze już przepisują na receptach ruch i regularną aktywność. WHO podaje, że aktywność fizyczna pozwala zapobiegać najczęstszym chorobom cywilizacyjnym, takim jak cukrzyca, problemy układu krążenia i szereg nowotworów. Technologie odgrywają coraz większą rolę w promowaniu zdrowego stylu życia i aktywności fizycznej. Firmy oferujące innowacyjne rozwiązania w tym zakresie mają potencjał, aby znacząco poprawić zdrowie i jakość życia ludzi. Są tworzone aplikacje do monitorowania treningów oferujące spersonalizowane plany treningowe dostosowane do indywidualnych potrzeb i celów. Szczególnie ważne w tym obszarze jest śledzenie postępów i integracja z urządzeniami wearable (smartbandy, smartwatche) wraz z kontrolą specjalistów lekarzy i fizjoterapeutów.

Najnowszym trendem w tym obszarze są technologie VR i AR, które stawiają na innowacyjne rozwiązania wykorzystujące wirtualną i rozszerzoną rzeczywistość do tworzenia angażujących i interaktywnych doświadczeń treningowych, które mogą być realizowane w domu lub na siłowni. Wiele startupów przeszło już ścieżkę od idei do skalowania rozwiązań dla milionów ludzi na całym świecie. Ciągle jednak potencjał jest ogromny. Według badań, ponad połowa Polaków nie ćwiczy regularnie. Warto szukać kolejnych innowacji, które zmotywują ludzi do ruchu.

Zdrowie psychiczne – jak dbamy o nasz umysł, co czytamy, jak przyjmujemy treści z sieci?

Temat zdrowia psychicznego w naszym regionie był przez lata zaniedbywany. Świadomość i skala problemów została zauważona dopiero po pandemii COVID-19. Dbając o zdrowie psychiczne, musimy zwracać uwagę na różne aspekty życia, które wpływają na nasz umysł i emocje. Współczesne technologie oraz innowacyjne podejścia w edukacji mogą znacząco wspierać nasze wysiłki w utrzymaniu dobrego zdrowia psychicznego.

Warto zatem rozważyć inwestycje w startupy, które tworzą i rozwijają aplikacje i platformy do zdrowia psychicznego, które mogą pomóc w codziennym zarządzaniu stresem, lękiem i innymi wyzwaniami emocjonalnymi. Najprawdopodobniej co tydzień powstaje nowa aplikacja, która będzie wspierać nasze zdrowie psychiczne. Najważniejsze jest, aby szukać rozwiązań, które realnie wpływają na użytkowników i zmieniają ich nawyki i postawy. Przestrzeni na takie rozwiązania będzie coraz więcej, ale temat jest tak popularny, że możemy już teraz znaleźć bardzo dużo dobrej jakości wiedzy, która jest darmowa.

Technologia – jak rezonujemy z technologią, zwłaszcza z AI?

Większość Polaków spędza codziennie przed telefonem od 3 do 6 godzin. Telefony mają destrukcyjny wpływ na naszą psychikę, ale jednocześnie są zbawienne i dają możliwość uczestniczenia w wielu pozytywnych wydarzeniach. Nie wyobrażam sobie powrotu do telefonów bez Internetu, ale widzimy coraz więcej inicjatyw zmierzających do tego, aby kontrolować swój czas w social mediach i Internecie. Mamy już narzędzia, które zwracają nam uwagę na czas, który używamy do scrollowania. Impact to też kontrola materiałów, które oglądamy, Internet jest źródłem gigantycznej fali dezinformacji i niezdrowych treści. Giganci technologiczni cały czas pracują nad filtrowaniem treści, ale ciągle jest to mało skuteczne. Myślę, że w tym obszarze jest wielki potencjał dla impaktowych inicjatyw, aby świat Internetu był zdrowszy w szerokim rozumieniu.

AI a impact?

Czy można robić impact bez AI? Na pewno tak, ale czy warto? Sztuczna inteligencja (AI) ma ogromny potencjał do wpływania na różne aspekty życia i biznesu, w szczególności dla startupów i przedsiębiorców. Może ona znacząco przyspieszyć i zautomatyzować wiele działań, które są kluczowe dla sukcesu nowo powstających firm. Bycie przedsiębiorcą jest trudne, a bycie founderem impaktowych startupów jest jeszcze trudniejsze. Dlatego uważam, że wsparcie sztucznej inteligencji będzie wpływało pozytywnie na możliwości rozwoju najlepszych zespołów. AI działa do wewnątrz startupu, ale też daje ogromne możliwości rozwoju prawie każdego produktu, czyli działa na zewnątrz.

Niedawno mogliśmy obejrzeć nowe rozwiązania Chat GPT 4o, które będą jeszcze dokładniejsze i dają szerokie możliwości związane z inkluzywnością. Skuteczne tłumaczenie i synteza głosu sprawią, że każde rozwiązanie będzie mogło być dużo szybciej skalowane na cały świat i do większej liczby użytkowników. Na przykładzie funkcjonowania opieki medycznej wiemy, że nigdy nie będziemy mieć tylu lekarzy i personelu medycznego, aby pomóc wszystkim potrzebującym na całym świecie.

Technologia może jednak znacząco poszerzyć pole wsparcia. Oczywiście powstają pytania natury etycznej i prawnej: co będzie, jeśli zostanie popełniony błąd przy opiece? Uważam jednak, że generalnie nie ma odwrotu od tego kierunku i skuteczność rozwiązań AI jest tak duża, że będziemy musieli wypracować jakieś zasady skalowania jej w praktyce. W tej chwili także popełniane są błędy podczas procedur medycznych i nikt nie proponuje, żeby zlikwidować szpitale z tego powodu.

Regulacje: czy pomagają, czy nie?

Unia Europejska podejmuje zdecydowane kroki w kierunku regulacji mających na celu promowanie zrównoważonego rozwoju i odpowiedzialności korporacyjnej. Pomimo ogólnego poparcia dla tych inicjatyw, istnieją pewne wyzwania związane z ich skutecznością i wpływem na współpracę ze startupami. Do strefy korzyści regulacji należy zaliczyć promowanie zrównoważonego rozwoju. Regulacje takie jak CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) i Taksonomia UE skupiają się na kwestiach związanych z ochroną środowiska, społecznym wymiarem biznesu i dobrym zarządzaniem korporacyjnym. To zachęca firmy do podejmowania działań, które przyczyniają się do zrównoważonego rozwoju. Regulacje to też większa przejrzystość – raportowanie pozwala inwestorom, klientom i społeczeństwu lepiej ocenić wpływ firm na środowisko i społeczeństwo.

W obszarze wyzwań należy wymienić biurokrację, w której istnieje ryzyko, że regulacje mogą spowodować skupianie się na tworzeniu dokumentów i procedur, które mają na celu jedynie spełnienie wymogów formalnych, bez realnego wpływu na działania firmy. Najbliższe lata pokażą, na ile instytucje będą kontrolowały mierzenie śladu węglowego i czy duże firmy z UE wpłyną na swoich podwykonawców.

Co jest impaktowe a co nie?

Kwestia impactu, czyli wpływu inwestycji na społeczeństwo i środowisko, jest złożona i dynamicznie się zmienia w odpowiedzi na aktualne wydarzenia i potrzeby. Jeszcze kilka lat temu wiele osób odrzucałoby myśl o wspieraniu tworzenia broni. Jednak w obliczu wojny na Ukrainie tworzenie dronów może być postrzegane jako etyczne, ponieważ służy obronie ludzkiego życia. Ta zmiana perspektywy pokazuje, że kontekst ma kluczowe znaczenie przy ocenie, co jest impaktowe. Inwestowanie w impact to nie tylko działanie odpowiedzialne, ale także strategicznie ważne w kontekście współczesnych wyzwań. Szukając możliwości inwestycyjnych, warto kierować się realnymi potrzebami ludzi i środowiska, a także korzystać z nowoczesnych technologii, które mogą wspierać rozwój i adaptację. Impact może mieć różne znaczenia na różnych rynkach.

Moje inwestycje

Serio ser ze względu na potrzebę inwestycji w transformację zdrowego żywienia. Bez niezdrowych dodatków oraz wegańskie. HearMe i Prosmoa, ponieważ zdrowie psychiczne będzie jednym z głównych wyzwań w przyszłości. Nold i Gleevery ze względu na to, żeby wydłużać lata używania ubrań, dodatków i elektroniki. Temat minimalizacji odpadów jest kluczowy globalnie.