Proteine Resources: Owad zamiast wołowiny

Z lewej Konrad Włodarczyk, a z prawej Bartłomiej Roszkowski, źródło: isbtech.pl  |  „Koty to najsurowsi krytycy. Kiedy kończą miskę, wiesz, że przepis działa!”, źródło: proteineresources.com

„Branża zawsze optymalizowała pod „w miarę dobre’. My od początku zbudowaliśmy system zaprojektowany z myślą o najwyższej jakości, efektywności kosztowej i bezproblemowej ekspansji.”

Konrad Włodarczyk, Founder & CEO Proteine Resources

Około 34% psów cierpi na alergie pokarmowe – najczęściej wywołane przez wołowinę i kurczaka. Jednocześnie produkcja mięsa dla zwierząt odpowiada za ogromny ślad węglowy: 100 gramów wołowiny to nawet 50 kg CO₂. Branża karmy dla zwierząt desperacko szuka alternatywy – zdrowszej dla pupili, tańszej dla producentów i lżejszej dla planety. Proteine Resources ma na to odpowiedź – i to opatentowaną.

Owad, który pokona wołowinę

Bohaterem tej historii jest larwa chrząszcza Buffalo, znana jako Buffalo Mealworm. Proteine Resources hoduje ją w specjalnie zaprojektowanych fabrykach i przetwarza na produkty gotowe do zastosowania w karmach dla zwierząt. Flagowy EntoPro Flakes® to płatki owadzie o zawartości białka 67% lub 75% – bezpośredni zamiennik wołowiny. EntoPro Smoothie® (17% białka) to kremowy preparat idealny jako spoiwo do mokrej karmy. Uzupełnieniem linii jest EntoPro Casting® – nawóz organiczny z odchodów owadów, zamykający pętlę obiegu zamkniętego.

Wyniki zdrowotne przemawiają za sobą. Białko z owadów osiąga ponad 80% akceptowalności u kotów i psów. Jest też hipoalergiczne: badania pokazują poprawę u nawet 60% psów z atopowym zapaleniem skóry. Owadzie białko zawiera ponad 130% więcej wapnia, 300% więcej wybranych aminokwasów egzogennych (L-tryptofan, tauryna) i do 200% więcej witamin z grupy B niż wiodące produkty rynkowe. Udowodnione klinicznie korzystne działanie na układ pokarmowy, skórę, sierść i stawy.

Grzybnia jako fundament systemu

Kluczem do przewagi Proteine Resources jest opatentowana metoda żywienia owadów. Zamiast stosować konwencjonalne, zasobochłonne pasze, firma żywi larwy odpadami z przemysłu grzybiarskiego. Reszty substratu grzybowego, których przemysł się pozbywa, stają się precyzyjnym nośnikiem odżywczym. Efekt jest podwójny: skład pasz jest stały przez cały rok – bez sezonowych wahań – i w pełni nie-GMO.

Dzięki tej metodzie owady dojrzewają w ciągu 3–4 tygodni – to o 50% szybciej niż w standardowej hodowli (7–8 tygodni). Przekłada się to na szybszy obrót kapitałowy, niższe koszty i stabilność dostaw. W układzie zamkniętym firmy nie ma marnotrawstwa: konwencjonalna hodowla traci nawet 40% paszy; w Proteine Resources 100% wkładów trafia w produkcję.

Fabryka przyszłości: 5 pracowników, tysiące ton białka

Proteine Resources buduje pierwszą na świecie w pełni autonomiczną fabrykę owadziego białka. Sercem systemu jest robotyka, AI i wizyjny system multispektralny – technologia, która dosłownie „rozmawia z owadami”, odczytując sygnały o stanie zdrowia kolonii, jakości żywienia i parametrach środowiskowych.

Cała produkcja od żywienia, przez kontrolę klimatu, po pakowanie odbywa się bez ingerencji człowieka. Fabryką można zarządzać zdalnie, a do obsługi wystarczy maksymalnie 5 osób. To zmniejsza koszty operacyjne nawet 4–10-krotnie w porównaniu z tradycyjnymi gigafabrykami. Model modularny pozwala na rozbudowę przez dodawanie niezależnych modułów produkcyjnych – bez przerywania działalności. Fabryki zasilane są w 100% energią odnawialną (słoneczną, wiatrową, biogaz), a nadwyżka energii magazynuje się jako wodór i metanol.

Inwestorzy i model biznesowy

W październiku 2024 roku Proteine Resources zamknęła rundę finansowania wartą 6 mln zł, którą poprowadził fundusz SMOK Ventures. Do grona inwestorów dołączył ponownie deeptech’owy fundusz Bitspiration Booster – pierwszy inwestor instytucjonalny w historii spółki. Łącznie firma pozyskała od inwestorów 8 mln zł, a równolegle jest zaawansowana w procesie pozyskiwania środków z EIC (European Innovation Council).

Zespół zarządzający to duet o komplementarnych kompetencjach. Obok foundera Konrada Włodarczyka, który 15 lat poświęcił autonomicznej produkcji białka owadziego, stanowisko co-CEO objął Bartłomiej Roszkowski – znany wcześniej jako jeden z liderów Vue Storefront (dziś Alokai), jednego z najcenniejszych polskich startupów.

Model biznesowy Proteine Resources wyróżnia się na tle całej branży. Firma jako jedyna planuje rozwijać się w modelu franczyzowym – modułowe fabryki będą lokowane dokładnie tam, gdzie powstają odpady rolno-spożywcze stanowiące paszę dla owadów oraz tam, gdzie trafiają gotowe produkty. Produkcja odbywa się w systemie rozproszonym, połączonym w globalną sieć zarządzaną przez algorytmy AI.

Roadmapa jest konkretna: pierwsza modułowa fabryka w Polsce ma osiągnąć moce wytwórcze na poziomie 800 ton produktu rocznie. „Pierwszych przychodów spodziewamy się w 2026 r., a wyraźnego skoku sprzedaży rok później. Już teraz zaczynamy kontraktować zamówienia na przyszłą fabrykę, tak aby na start zakładu mieć zapewniony zbyt na 80% mocy produkcyjnych” – zapowiada Roszkowski. Cel na 2030 rok to 270 mln zł rocznego przychodu.

W dłuższej perspektywie firma planuje również ekstrakcję wysokospecjalistycznych półproduktów z owadów – o potencjalnych zastosowaniach w medycynie, farmacji i bioelektronice. „Wszystko to zero waste, zeroemisyjnie i w duchu circular economy, bo tak właśnie postrzegam nowoczesne rolnictwo XXI wieku” – mówi Konrad Włodarczyk.

ESG: kiedy ekologia staje się modelem biznesowym

Skala ekologiczna jest imponująca. Owadzie białko emituje 90% mniej CO₂ niż tradycyjna produkcja bydła i wymaga 90 razy mniej ziemi i wody niż wołowina. Pełne centrum produkcyjne Proteine Resources oszczędza rocznie 13 216 ton CO₂ (826 kg CO₂ na tonę przetworzonego substratu grzybowego). Roczna sekwestracja węgla to 14 milionów kg CO₂ – równoważnik 14 100 posadzonych drzew, czyli 47 hektarów lasu. Docelowy wskaźnik emisji: poniżej 1 kg CO₂e na kilogram wyprodukowanego białka. Proteine Resources oferuje weryfikowalne ślady środowiskowe na poziomie każdej partii produkcji. Startup jest wspierany przez EIT Food – europejską sieć innowacji w branży żywnościowej – co potwierdza wiarygodność technologii i zgodność z kierunkiem europejskiej polityki żywnościowej.

Rynek gotowy na zmianę

Rynek owadziego białka wyceniany jest na blisko 9 miliardów dolarów. Trend popierają dane konsumenckie: 54% właścicieli zwierząt deklaruje gotowość do płacenia premii za bardziej zrównoważone produkty. Branża karmy premium i weterynaryjna szuka składników funkcjonalnych, hipoalergicznych i weryfikowalnie ekologicznych – Proteine Resources odpowiada na wszystkie trzy potrzeby jednocześnie.

Model ekspansji opiera się na globalnej sieci średnich fabryk lokowanych blisko hubów przemysłu grzybiarskiego. Strategia „blisko surowca” eliminuje koszty transportu i minimalizuje ślad logistyczny. Dzięki modularności obiektów, każda nowa fabryka może być postawiona szybciej i taniej. Firma celuje w globalną sieć fabryczną jako „przedskalowany” standard produkcji białka zwierzęcego dla branży karmy na każdym kontynencie.

Startup w liczbach